„საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის საპატრიაქომ თავის განცხადებაში უარყო უკრაინული პრესაში გავრცელებული ინფორმაცია იმის თაობაზე, რომ უკრაინის ვერხოვნა რადას სპიკერის ანდრეი პარუბის თბილისში ვიზიტის დროს საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა ილია მეორემ თითქოსდა მხარი დაუჭირა უკრაინის ეკლესიისთვის ავტოკეფალიის მინიჭებას. ქართული ეკლესია აცხადებს, რომ განზრახული აქვს დაელოდოს კონსტანტინოპოლის და მოსკოვის საპატრიარქოთა მიერ მიღებულ „ოფიციალურ, კანონიკურ გადაწყვეტილებას“, - წერს რუსული გაზეთი „კომერსანტი“.

როგორც „კომერსანტს“ თბილისში განუმარტეს, საქართველოს საპატრიარქოს არ სურს ურთიერთობის გაუარესება რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიასთან და შიშობს, რომ თუ მხარს დაუჭერს უკრაინის ეკლესიისათვის ავტოკეფალიის მინიჭებას, მაშინ ვაითუ კონსტანტინოპოლის საპატრიარქომ „უკრაინის პრეცედენტის“ საფუძველზე აფხაზეთის ეკლესიის ავტოკეფალიაც აღიაროსო“.

ქართული ეკლესიის საპატრიარქოს განცხადებაში ხაზგასმულია, რომ ბოლო დროს უკრაინულ პრესაში პერიოდულად ქვეყნდება მასალები, რომლებშიც დამახინჯებულია საქართველოს ეკლესიის პოზიცია უკრაინის ეკლესიასთან მიმართებით. „ამგვარ ფაქტი ვერხოვნა რადას სპიკერის ვიზიტის დროსაც მოხდა: უკრაინის პრესამ არასწორი ინფორმაცია გაავრცელა, თითქოსდა საქართველოს ეკლესია უკრაინის ეკლესიის ავტოკეფალიას აღიარებს. ამგვარი მტკიცება სინამდვილეს არ შეესაბამება. ამჟამად უკრაინის ეკლესიის ავტოკეფალიის აღიარების საკითხი რთულად გადასაწყვეტია, აუცილებელია სიფრთხილის დაცვა, რათა უკრაინის მოსახლეობაში დაპირისპირება არ გაღვივდეს“, - ნათქვამია განცხადებაში და ხაზგასმულია, რომ საქართველოს საპატრიარქო თავის პოზიციას მხოლოდ მოსკოვისა და კონსტანტინოპოლის გადაწყვეტილების შემდეგ დააფიქსირებს.

პუბლიკაციაში საკმაოდ ვრცლადაა გადმოცემული უკრაინის მართლმადიდებელი ეკლესიის ავტოკეფალიის აღიარებასთან დაკავშირებული მოვლენები, პრობლემის ისტორია, მოსკოვისა და კიევის საპატრიაქოების კონფრონტაცია და დღევანდელი სიტუაცია. მასალაში აღნიშნულია, რომ მოსკოვის საპატრიარქოს მიერ კიევის საპატრიარქო „განხეთქილების ჩამომგდებლად“ არის სერაცხული.

„ბოლო რამდენიმე თვის განმავლობაში უკრაინისა და რუსეთის ეკლესიების მეთაურები ფილარეტი და კირილე ცდილობდნენ საქართველოს ეკლესიის საჭეთმპყრობლის ილია II-ის მხარდაჭერა მოეპოვებინათ. კირილემ თბილისში თავისი წარმომადგენელი ილარიონი გამოგზავნა, რომელიც შეეცადა ილია II უკრაინის ეკლესიის წინააღმდეგ განეწყო. თავის მხრივ, ვაშინგტონში ყოფნისას ფილარეტმა პირდაპირ თქვა, რომ მას უპირველესად ქართული ეკლესიის მხარდაჭერის იმედი აქვს, რადგან „საქართველოც და უკრაინაც ერთნაირად იტანჯებიან რუსეთის აგრესიის გამო“. მაგრამ საქართველოს ეკლესია ამ ეტაპზე არცერთი მხარის თხოვნას არ თანხმდება. მტავარი მიზეზი, ექსპერტების აზრით, იმაშია, რომ უკრაინის ეკლესიის ავტოკეფალიის აღიარება იმ პრეცედენტს შექმნის, რომლის საფუძველზე კონსტანტინოპოლის საპატრიარქო აფხაზეთის ეკლესიის ავტოკეფალიასაც აღიარებს. 2012 წელს კონსტანტინოპოლის პატრიარქი ბართლომე უკვე შეხვდა „თვითგამოცხადებული აფხაზეთის წმინდა მიტროპოლიის“ მეთაურს დოროფეი დბარს, თანაც ილია მეორესთან შეუთანხმებლად. ამის შედეგად ქართულმა ეკლესიამ უარი განაცხადა მონაწილეობა მიეღო მსოფლიო მართლმადიდებლურ კრებაში, რომელიც 2016 წელს კუნძულ კრეტაზე გაიმართა. სხვათა შორის, კრებაში არ მონაწილეობდა რუსეთის ეკლესიაც.

კიდევ რამდენიმე საჩოთირო მომენტი ეკლესიებს შორის ურთიერთობაში: თბილისს ნეგატიური დამოკიდებულება იმ ფაქტის მიმართ, რომ რუსეთის ეკლესია აფხაზ კლირიკებს ლოიალურად ეპყრობა. გარდა ამისა, ქართველი სამღვდელოების მნიშვნელოვან ნაწილს რელიგიური განათლება რუსეთის სასულიერო უმაღლეს სასწავლებლებში აქვთ მიღებული (თვით ილია მეორის ჩათვლით) და, შესაბამისად, მათ დღემდე აქვთ კავშირები რუსეთის მართლმადიდებელ ეკლესიასთან. სხვათა შორის, სწორედ ამ კავშირების წყალობით 2008 წლის აგვისტოს ომში პატრიარქ ილია II-ის ძალისხმევით მოხერხდა დაღუპული ქართველი მეომრების ცხედრების გამოტანა, მათთვის პატივის მიგება, აგრეთვე ტყვეთა გათავისუფლება.

მკითხველებს შევახსენებთ: მიუხედავად იმისა, რომ რუსეთის სახელმწიფომ ოფიციალურად აღიარა აფხაზეთ/სამხრეთ ოსეთის დამოუკიდებლობა, მისგან განსხვავებით, რუსეთის მართლმადიდებელი ეკლესია აფხაზეთ/სამხრეთ ოსეთს კვლავ საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის კანონიკურ ტერიტორიად აღიარებს“, - ნათქვამია სტატიაში.