„ქალბატონები მეტ მხარდაჭერას საჭიროებენ, რათა უზრუნველყოფილი იყოს მათი კიდევ უფრო აქტიური ჩართულობა საზოგადოებრივი ცხოვრების სხვადასხვა სფეროში და რათა უზრუნველყოფილი იყოს მათი კიდევ უფრო აქტიური დასაქმება და მათი შრომითი უფლებების დაცვა. ჩვენ განვაგრძობთ მუშაობას ამ საკითხებზე”,- ამის შესახებ საქართველოს პარლამენტის თავმჯდომარემ, ირაკლი კობახიძემ კონფერენციაზე - „ქალი, შრომა, უფლებები“ სიტყვით გამოსვლისას განაცხადა.

ირაკლი კობახიძის თქმით, შრომითი უფლებების დაცვა და გენდერული თანასწორობა ერთნაირად პრიორიტეტული საკითხებია. პარლამენტის თავმჯდომარემ დამსწრეებს შეახსენა, რომ ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციის 70 წლის იუბილისა და ადამიანის უფლებათა კვირეულის აღნიშვნით, კიდევ ერთხელ ხდება დემონსტრირება იმისა, თუ რამდენად პრიორიტეტულია ადამიანის უფლებების დაცვის სტანდარტების მუდმივი გაუმჯობესება საქართველოში.

“სამწუხაროდ, ჩვენთან ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაცია იმთავითვე ვერ ამოქმედდა, გამომდინარე საბჭოთა რეჟიმიდან, რომლის პირობებშიც არ იყო უზრუნველყოფილი ადამიანის უფლებების დაცვა, თუმცა, 90-იანი წლებიდან ჩვენთვისაც არის ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაცია სახელმძღვანელო დოკუმენტი და თანდათანობით ვითარდება საქართველოში ადამიანის უფლებების დაცვის სტანდარტები და ამ კუთხით პარლამენტს, ბუნებრივია, განსაკუთრებული როლი ეკისრება”,- განაცხადა ირაკლი კობახიძემ.

პარლამენტის თავმჯდომარემ აღნიშნა, რომ ქალთა უფლებებისა და შრომითი უფლებების დაცვა ერთერთი უმნიშვნელოვანესი სფეროა და მმართველმა გუნდმა არაერთხელ დაამტკიცა, რომ ამ მიმართულებით აქტიური მუშაობა მისთვის ძალიან მნიშვნელოვანია. ამ კონტექსტში, ირაკლი კობახიძემ საკონსტიტუციო რეფორმაზე გაამახვილა ყურადღება.

„ეს აისახა საკონსტიტუციო რეფორმაშიც, რომელიც განხორციელდა საქართველოს პარლამენტის მიერ. როგორც მოგეხსენებათ, კონსტიტუციის დონეზე გაუმჯობესდა ჩანაწერები, რომლებიც დაკავშირებულია შრომით უფლებებთან, მათ შორის შრომითი უსაფრთხოების დაცვასთან და სპეციალური ახალი ნორმა გაჩნდა გენდერული თანასწორობის შესახებ, სადაც ძალიან მკაფიოდ არის მოცემული გარანტიები იმისათვის, რომ უზრუნველყოფილი იყოს არსებითი თანასწორობა ქალებსა და მამაკაცებს შორის და იქ საუბარია დროებით ზომებზეც, რომლებიც შეიძლება იყოს მიღებული იმისათვის, რომ ხელი შეეწყოს ასეთი არსებითი თანასწორობის უზრუნველყოფას სხვადასხვა სფეროში. საუბარია, რა თქმა უნდა, როგორც პოლიტიკის სფეროზე, ასევე, საზოგადოებრივი ცხოვრების სხვადასხვა სფეროზე”,- განაცხადა პარლამენტის თავმჯდომარემ.

ირაკლი კობახიძემ საზოგადოების ცნობიერების ამაღლების მნიშვნელობაზეც ისაუბრა. მისი თქმით, 90-იანი წლებიდან, გენდერულ თანასწორობასთან დაკავშირებით ცნობიერების კუთხით, საქართველოში თვისობრივად განსხვავებული მდგომარეობა იყო, თუმცა, ვითარება იცვლება. პარლამენტის თავმჯდომარემ საერთაშორისო პარტნიორებსა და სამოქალაქო საზოგადოებას მხარდაჭერისთვის მადლობა გადაუხადა.

„გვაქვს მუდმივი პროგრესი და ეს არის, რა თქმა უნდა, ჩვენი საზოგადოების დამსახურება პირველ რიგში, მაგრამ ეს ვერ მოხდებოდა ჩვენი საერთაშორისო პარტნიორების და სამოქალაქო საზოგადოების ძალისხმევის და მხარდაჭერის გარეშე. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი და პროდუქტული იყო მათი მხარდაჭერა ამ მიმართულებით. გაუმჯობესდა ცნობიერება საზოგადოების გენდერული თანასწორობის საკითხებთან დაკავშირებით, ქალთა ჩართულობის საკითხებთან დაკავშირებით, თუმცა აქ კიდე მეტია სამუშაო იმისათვის, რომ საბოლოოდ ჩვენ მივაღწიოთ იმ სტანდარტებს, რომლის მიღწევაც ჩვენ გვინდა”,- აღნიშნა პარლამენტის თავმჯდომარემ.

ირაკლი კობახიძემ გენდერული თანასწორობის საბჭოს საქმიანობაზე ისაუბრა და საბჭოს წევრებს მადლობა გადაუხადა.

„პარლამენტში შექმნილია გენდერული თანასწორობის საბჭო. ძალიან აქტიურად ვმუშაობთ სხვადასხვა საკითხებზე, რომლებიც დაკავშირებულია ქალთა ჩართულობის გაუმჯობესებასთან, ცნობიერების გაუმჯობესებასთან, გენდერული თანასწორობის კუთხით კონკრეტული შედეგების მიღწევასთან. მინდა, ვისარგებლო შემთხვევით და განსაკუთრებული მადლიერება გამოვხატო საბჭოს მიმართ. გამოვხატავ მადლიერებას, რა თქმა უნდა, ქალბატონი სოფო კილაძის მიმართ, რომელიც არის წამყვანი კომიტეტის თავმჯდომარე ამ მიმართულებით და ასევე, მადლიერებას გამოვხატავ ბატონი დიმიტრი ცქიტიშვილის მიმართ, რომელიც არის ამ საბჭოს ერთ-ერთი ყველაზე აქტიური წარმომადგენელი და რომელიც განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს შრომითი უსაფრთხოების საკითხებს და ზოგადად, შრომითი უფლებების საკითხებს საქართველოს პარლამენტში”,- განაცხადა პარლამენტის თავმჯდომარემ.

მისი თქმით, გენდერული თანასწორობისა და შრომითი უფლებების დაცვის კუთხით, არაერთი კონკრეტული ნაბიჯი უკვე გადაიდგა. ასევე, ინიცირებულია კანონპროექტი, რომელიც შრომით ბაზარზე გენდერული თანასწორობის უკეთ უზრუნველყოფას ითვალისწინებს.

„ეს კანონპროექტი კონკრეტულ ასპექტებს მოიცავს. საუბარია ქმედით ნაბიჯებზე, რომელიც უნდა გადაიდგას შრომითი უფლებების დაცვის კუთხით ქალთა მდგომარეობის გაუმჯობესებისათვის და ეს ინიციატივაც კიდევ ერთხელ ხელს შეუწყობს ამ მიმართულებით ვითარების გაუმჯობესებას”,- განაცხადა პარლამენტის თავმჯდომარემ.

მისი თქმით, როგორც გენდერული თანასწორობის, ასევე, შრომითი უფლებების დაცვის მიმართულებით, რჩება გამოწვევები, რომელსაც როგორც სუბიექტური, ისე, ობიექტური ფაქტორები განაპირობებს. ირაკლი კობახიძემ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ საქართველოს პარლამენტი ყველაფერს გააკეთებს ქალთა შრომითი უფლებების დაცვისა და რეალიზებისთვის.

„ეკონომიკის მდგომარეობა, ბუნებრივია, უფრო მოწყვლადს ხდის ჩვენს საზოგადოებას შრომითი უფლებების დაცვის კუთხით, თუმცა, ეს მიანიშნებს იმაზე, რომ მეტი არის გასაკეთებელი იმისათვის, რომ მაქსიმალურად იყოს დაცული შრომითი უფლებები ჩვენს საზოგადოებაში. განსაკუთრებით, ქალბატონებისათვის, იმიტომ, რომ, კიდევ ერთხელ გავიმეორებ, რომ ქალბატონები საჭიროებენ მეტ მხარდაჭერას იმისათვის, რომ იყოს უზრუნველყოფილი მათი კიდევ უფრო აქტიური ჩართულობა საზოგადოებრივი ცხოვრების სხვადასხვა სფეროში და იმისათვის, რომ იყოს უზრუნველყოფილი მათი კიდევ უფრო აქტიური დასაქმება და მათი შრომითი უფლებების დაცვა. ჩვენ განვაგრძობთ მუშაობას ამ საკითხებზე. პარლამენტი ყველაფერს გააკეთებს იმისათვის, რომ მაქსიმალურად იყოს უზრუნველყოფილი ქალთა შრომითი უფლებების როგორც დაცვა, ასევე რეალიზება. ამის პირობა კიდევ ერთხელ შეგვიძლია დავდოთ თქვენს წინაშე”,- განაცხადა სიტყვით გამოსვლისას პარლამენტის თავმჯდომარემ.

შრომითი ურთიერთობების კუთხით არსებულ გამოწვევებზე ისაუბრა ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის თავმჯდომარემ, სოფიო კილაძემ.

„ძალიან ბევრი ნაბიჯი გადაიდგა შრომით ურთიერთობებში გენდერული თანასწორობის კუთხით და ბოლო ორი წელი განსაკუთრებით ნაყოფიერი იყო ამ მიმართულებით, რადგან საქართველოს კონსტიტუციის რეფორმის გარდა, ჩვენ რამდენიმე საკანონმდებლო პაკეტი მივიღეთ, რომებმაც მნიშვნელოვნად გააუმჯობესეს როგორც შრომითი უფლებები, ასევე გენდერული თანასწორობის საკითხები, მიუხედავ ყოველივე ამისა, ჯერ კიდევ სერიოზული გამოწვევები გვრჩება და ეს გამოწვევები დაკავშირებულია საზოგადოების ცნობიერებასთან. ვფიქრობ, რომ უფრო მეტად უნდა ვიზრუნოთ დედებზე, რომლებიც ბავშვებს ზრდიან და იმავდროულად მუშაობენ, მათი დაცვის გარანტიები აუცილებლად უნდა გაიზარდოს, რათა ოჯახი და ქალთა უფლებები იყოს დაცული. ჩვენ ასევე მნიშვნელოვანი გამოწვევები გვაქვს კერძო სექტორში შრომითი ანაზღაურების კუთხით, რადგან როგორც კვლევები აჩვენებს სერიოზული განსხვავებაა ერთი და იგივე სამუშაოზე დასაქმებულ ქალების და მამაკაცების ანაზღაურებას შორის.

პარლამენტის გენდერული თანასწორობის საბჭოს მიერ მომზადებული კანონპროექტით, რომელიც პარლამენტში განსახილველად მომდევნო სესიაზე შემოვა, სწორედ ამ საკითხების დარეგულირებას ეთმობა და იმედი მაქვს, რომ ჩვენ ნაბიჯ-ნაბიჯ, სხვადასხვა საკანონმდებლო ინიციატივებით და პროექტებით შევძლებთ, რომ შრომითი ურთიერთობების კუთხით თანასწორობა უზრუნველყოთ“, - განაცხადა სოფიო კილაძემ.

კონფერენციის მონაწილეებს გაეროს განვითარების პროგრამის საქართველოს მისიის ხელმძღვანელის მოვალეობის შემსრულებელი, ადამ შმიდტი და ევროკავშირის ელჩი საქართველოში, კარლ ჰარცელი მიესალმნენ, რომლებმაც შრომით ურთიერთობებში გენდერული თანასწორობის მნიშვნელობაზე და აღნიშნულ საკითხში საქართველოს მიმართ გამოხატულ მხარდამჭერ პროექტებზე და პროგრამებზე ისაუბრეს.

ადამიანის უფლებების დაცვის კვირეულის ფარგლებში გამართული ღონისძიება თემატური პანელებით გაგრძელდა. პარლამენტის გენდერული თანასწორობის საბჭოს წევრმა, დიმიტრი ცქიტიშვილმა ქალთა შრომითი უფლებების შესახებ მომზადებული საკანონმდებლო პაკეტის ძირითადი მიმართულებები წარმოადგინა.

„სამოქალაქო სექტორის მოსაზრებებზე დაყრდნობით მომზადდა საკანონმდებლო ინიციატივა, რომელსაც დამსაქმებლებთან ერთად განვიხილავთ. გვესმის, რომ დამსაქმებლები ხშირ შემთხვევაში, ახალი ნორმების და გარკვეული რეგულაციების გაჩენის მიმართ სიფრთხილეს იჩენენ და შესაძლოა ეს მიდგომა ლეგიტიმურიც იყოს. გამოცდილებამ გვაჩვენა, რომ თუ არ არის გარკვეულ ნორმათა რეგულაციები, ხშირ შემთხვევაში არაკეთილსინდისიერი მეწარმეები დისკრიმინაციას ახდენენ. კეთილსინდისიერი მეწარმე კი არაკონკურენციულ გარემოში ხვდება, სადაც მას თავისი მორალური უფლებიდან გამომდინარე, მეტი დანახარჯის გაწევა უწევს, რომელიც ბუნებრივია არასამართლებრივ გარემოში აყენებს. ამიტომ ჩვენ კომპანიებისთვის ერთიანი სამართლიანი თამაშის წესები უნდა დავნერგოთ და ეს წესები ადამიანის უფლებებზე და მათ დაცულობაზე ორიენტირებული უნდა იყოს“, - აღნიშნა დიმიტრი ცქიტიშვილმა. ქალთა შრომითი უფლებების შესახებ არსებული გამოწვევებზე საუბრისას მომხსენებელმა წინასახელშეკრულებლო პერიოდში დისკრიმინაციულ მიდგომებზე, სექსუალურ შევიწროვებაზე, ქალთა არასათანადო შრომით პირობებზე, დეკრეტულ შვებულებასა და მაღალ თანამდებობებზე დასაქმების პერსპექტივებზე ისაუბრა.

კონფერენციის შემდეგი პანელი გენდერულ ჭრილში შრომით ურთიერთობებში არსებულ გამოწვევების და სამომავლო პერსპექტივების განხილვას დაეთმო, რომელიც ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალურ საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარის, აკაკი ზოიძის მოდერატორობით წარიმართა. თემატურ პანელზე საქართველოს პროფესიული კავშირების გაერთიანების პრეზიდენტმა, ირაკლი პეტრიაშვილმა, საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის მოადგილემ, თამილა ბარკალაიამ და სახალხო დამცველის ოფისის წარმომადგენელმა, ქეთევან შუბაშვილმა მოხსენებები წარმოადგინეს და ქალთა შრომითი ურთიერთობების სფეროში მიღწეულ შედეგებსა და არსებულ გამოწვევებზე ისაუბრეს.